{"id":8540,"date":"2017-01-29T12:50:49","date_gmt":"2017-01-29T11:50:49","guid":{"rendered":"http:\/\/instytutdidaskalos.pl\/?p=8540"},"modified":"2017-01-29T12:50:49","modified_gmt":"2017-01-29T11:50:49","slug":"swiatowy-wzor-cmentarza","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/?p=8540","title":{"rendered":"Bo\u017ce Pole, cmentarz w Herrnhut"},"content":{"rendered":"

Kontynuuj\u0105c nasz\u0105 podr\u00f3\u017c w odkrywaniu ma\u0142o znanej historii, tym razem udajemy si\u0119 do miejscowo\u015bci Herrnhut<\/a>, aby zwiedzi\u0107 cmentarz Braci Morawskich, zwany Bo\u017c\u0105 Rol\u0105. Jest on jednym z najpi\u0119kniejszych cmentarzy w Niemczech, taka opinia jest wyra\u017cona w wielu przewodnikach turystycznych, przez samych Niemc\u00f3w i licznych turyst\u00f3w przyje\u017cd\u017caj\u0105cych z wielu kraj\u00f3w. Nie jest obiektem, kt\u00f3ry odstrasza zwiedzaj\u0105cych, wr\u0119cz przeciwnie, zach\u0119ca, gdy\u017c wygl\u0105dem przypomina zadbany park. Jego architektura i styl sta\u0142y si\u0119 oryginalnym wzorcem dla wszystkich cmentarzy Braci Morawskich w Niemczech i na ca\u0142ym \u015bwiecie. Prostota po\u0142\u0105czona z elegancj\u0105 doskonale harmonizuj\u0105 z architektur\u0105 miejscowo\u015bci zwanej „Herrnhuckim Barokiem” wyr\u00f3\u017cniaj\u0105cym t\u0119, i wszystkie inne miejscowo\u015bci przez nich za\u0142o\u017cone w XVIII wieku. Ponadto, sta\u0142 si\u0119 on inspiracj\u0105 do budowy wielu cmentarzy przyko\u015bcielnych i komunalnych w Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Australii, Nowej Zelandii itp., z powod\u00f3w wy\u017cej wspomnianych, ale tak\u017ce czysto praktycznych zasad jego utrzymania.<\/p>\n

Kr\u00f3tko o miejscowo\u015bci \u00a0\u00a0\u00a0<\/strong><\/h3>\n

Herrnhut znajduje si\u0119 w Niemczech, oko\u0142o 30 km od przej\u015bcia granicznego w Zgorzelcu. Jest po\u0142o\u017cone przy trasie z L\u00f6bau do Zittau.<\/p>\n

Miejscowo\u015b\u0107 Herrnhut zosta\u0142a za\u0142o\u017cona w dobrach hrabiego Nikolausa von Zinzendorf<\/a>, kt\u00f3ry by\u0142 chrze\u015bcijaninem biblijnym. Na \u015bwiecie znany jest jako „Ojciec wsp\u00f3\u0142czesnych misji”, czy te\u017c „Ojciec Braci Morawskich”.<\/p>\n

Pocz\u0105tki osady Herrnhut si\u0119gaj\u0105 roku 1722, gdy osiedli\u0142a si\u0119 tutaj pierwsza grupa morawskich chrze\u015bcijan, kt\u00f3ra uciek\u0142a z Czech z powodu religijnych prze\u015bladowa\u0144 wszystkich ko\u015bcio\u0142\u00f3w protestanckich, kt\u00f3re nast\u0105pi\u0142y w ca\u0142ych Czechach i katolickim imperium Habsburg\u00f3w po bitwie pod Bia\u0142\u0105 G\u00f3r\u0105 ko\u0142o Pragi w 1621 roku, a kt\u00f3re trwa\u0142y do po\u0142owy XIX w. Najp\u00f3\u017aniejszym znanym przyk\u0142adem grupy przyby\u0142ej na Dolny \u015al\u0105sk s\u0105 Tyrolczycy z Mys\u0142akowic, kt\u00f3rzy z tych samych powod\u00f3w co wspomniani powy\u017cej Czesi z Moraw, znale\u017ali wolno\u015b\u0107 religijn\u0105 w dobrach Kr\u00f3la Prus w Mys\u0142akowicach w 1837 roku.<\/p>\n

Pami\u0119tn\u0105 dat\u0105, kt\u00f3ra zmieni\u0142a bieg historii Herrnhut by\u0142 13 sierpnia 1727 roku. Mieszka\u0144cy podczas nabo\u017ce\u0144stwa do\u015bwiadczyli wylania Ducha \u015awi\u0119tego, tak jak aposto\u0142owie, pierwsi chrze\u015bcijanie, matka Pana Jezusa Chrystusa, Maria oraz jej synowie (bracia rodzeni Jezusa), o czym mo\u017cna szczeg\u00f3\u0142owo przeczyta\u0107 w Biblii, ksi\u0119ga Dzieje Apostolskie 1.12 – 2.13. To do\u015bwiadczenie w literaturze cz\u0119sto jest okre\u015blane jako „Pi\u0119\u0107dziesi\u0105tnica Morawian”. Po tym wydarzeniu, mieszka\u0144cy po\u015bwi\u0119cili si\u0119 modlitwie non stop 24 godziny na dob\u0119, trwaj\u0105cej 123 lata, i wys\u0142ali cz\u0142onk\u00f3w swojej wsp\u00f3lnoty na ca\u0142y \u015bwiat, by g\u0142osi\u0107 Dobr\u0105 Nowin\u0119 o Panu Jezusie, tak samo jak jego pierwsi aposto\u0142owie. Ta dzia\u0142alno\u015b\u0107 wsp\u00f3lnoty sta\u0142a si\u0119 inspiracj\u0105 i wzorem dla chrze\u015bcija\u0144skich zbor\u00f3w r\u00f3\u017cnych denominacji w nast\u0119pnych pokoleniach.<\/p>\n

Powstanie cmentarza<\/strong><\/h3>\n

Cmentarz powsta\u0142 w 1730 roku wraz ze \u015bmierci\u0105 pierwszej osoby, kt\u00f3r\u0105 by o\u015bmioletni ch\u0142opiec Hans Beyer, zmar\u0142y 20\u00a0 listopada 1730 roku. Rada Przyw\u00f3dztwa wsp\u00f3lnoty w Herrnhut po wsp\u00f3lnych modlitwach, maj\u0105c silne przekonanie w duchu, \u017ce cmentarz ma by\u0107 \u015bwiadectwem ich stylu \u017cycia, po\u015bwi\u0119cenia si\u0119 misji Pana Jezusa Chrystusa, i teologicznego wyznania wiary dla \u017cyj\u0105cych i nast\u0119pnych pokole\u0144, okre\u015bli\u0142a charakter i lokalizacj\u0119 cmentarza.<\/p>\n

Nazwa cmentarza<\/strong><\/h3>\n

Cmentarz nazwano Gottesacker, co dos\u0142ownie znaczy Bo\u017ca Rola, Bo\u017ce Pole czy Bo\u017ca \u0141\u0105ka. Ka\u017cda pochowana osoba na cmentarzu traktowana by\u0142a i jest jako ziarno siewne na polu Pana Jezusa Chrystusa, kt\u00f3re wyda\u0142o owoc.<\/p>\n

Informacje o cmentarzu<\/strong><\/h3>\n

Cmentarz zosta\u0142 zlokalizowany na po\u0142udniowym zboczu wzg\u00f3rza Hutberg. Z Herrnhut na cmentarz prowadzi aleja wysypana bia\u0142ym \u017cwirem, wzd\u0142u\u017c kt\u00f3rej posadzone s\u0105 lipy. Na teren cmentarza wprowadza nas brama zamkni\u0119ta od g\u00f3ry \u0142ukiem, na kt\u00f3rym po obu stronach znajduj\u0105 si\u0119 napisy:<\/p>\n

od strony wej\u015bciowej:<\/p>\n

„Christ is auferstanden von den toten” – „Chrystus powsta\u0142 zmartwych.”<\/p><\/blockquote>\n

od strony cmentarza:<\/p>\n

„Er ist der erstling worden unter denen die da schlafen” – „On jest pierworodnym spo\u015br\u00f3d umar\u0142ych.”<\/p><\/blockquote>\n

Pierwszy kamienny nagrobek o kwadratowym kszta\u0142cie sta\u0142 si\u0119 punktem centralnym, a zarazem punktem przeci\u0119cia dw\u00f3ch osi symetrii cmentarza, wzd\u0142u\u017c kt\u00f3rych zosta\u0142y poprowadzone g\u0142\u00f3wne aleje. Zdj\u0119cie pierwszego nagrobka widoczne jest w galerii poni\u017cej.<\/p>\n

Na cmentarzu znajduje si\u0119 ponad 6 000 nagrobk\u00f3w. Wszystkie nagrobki s\u0105 jednakowe, wykonane z kamiennej p\u0142yty o kszta\u0142cie prostok\u0105tnym, na kt\u00f3rych znajduj\u0105 si\u0119 imiona i nazwiska zmar\u0142ych, daty i miejsca urodzenia oraz \u015bmierci, cytat z Biblii lub wiersz z ulubionej pie\u015bni zmar\u0142ego. W ten spos\u00f3b cmentarz wyra\u017ca zasad\u0119 wiary, \u017ce przed Bogiem Ojcem i Jego Synem S\u0119dzi\u0105 \u017cywych i umar\u0142ych, wszyscy ludzie s\u0105 r\u00f3wni, \u017ce B\u00f3g nie ma wzgl\u0119du na osob\u0119.<\/p>\n

Cmentarz podzielony jest na kwatery, na kt\u00f3rych byli chowani osobo m\u0119\u017cczy\u017ani i kobiety wed\u0142ug daty \u015bmierci. Wszystkie p\u0142yty nagrobne znajduj\u0105 si\u0119 w r\u00f3wnych rz\u0119dach i s\u0105 u\u0142o\u017cone na powierzchni ziemi. Zmarli byli chowani w jednakowy spos\u00f3b, ubrani w bia\u0142e ubrania, w bia\u0142ych prostych trumnach. Ten spos\u00f3b poch\u00f3wku jest w dalszym ci\u0105gu kontynuowany dla cz\u0142onk\u00f3w wsp\u00f3lnoty Braci Morawskich.<\/p>\n

Wyj\u0105tek na cmentarzu stanowi\u0105 groby rodziny Zinzendorf umiejscowione na g\u0142\u00f3wnej alei. S\u0105 one wi\u0119ksze i wy\u017csze, widoczne z daleka. Nie by\u0142o ich wol\u0105, aby by\u0107 pochowanymi w ten spos\u00f3b, lecz tak jak wszyscy. Jednak\u017ce, wsp\u00f3lnota herrnhucka chc\u0105c okaza\u0107 respekt, szacunek i wdzi\u0119czno\u015b\u0107 dla w\u0142a\u015bcicieli ziemskich oraz arystokracji, w ten spos\u00f3b wyr\u00f3\u017cni\u0142a t\u0119 rodzin\u0119.<\/p>\n

1 listopada i modlitwa za zmar\u0142ych<\/strong><\/h3>\n

\u015awi\u0119to obchodzone w ko\u015bciele katolickim 1 listopada jako „\u015awi\u0119to zmar\u0142ych”, nie jest obchodzone tutaj. Podobnie nie praktykuje si\u0119 modlitw za zmar\u0142ych i do zmar\u0142ych pochowanych na tutejszym cmentarzu, gdy\u017c takie praktyki s\u0105 zakazane w Pi\u015bmie \u015awi\u0119tym.<\/p>\n

Spotkania Wielkanocne <\/strong><\/h3>\n

Cmentarz Bo\u017ca Rola, jak wcze\u015bniej wspomnia\u0142em, \u015bci\u015ble zwi\u0105zany jest z duchowym i teologicznym aspektem \u017cycia wsp\u00f3lnotowego Braci Morawskich. Od roku 1732 ca\u0142a wsp\u00f3lnota przed wschodem s\u0142o\u0144ca w niedziel\u0119 wielkanocn\u0105 spotyka si\u0119 na cmentarzu, aby wraz z nastaniem \u015bwitu dzi\u0119kowa\u0107 Bogu Ojcu za zmartwychwstanie Jego Syna Jezusa Chrystusa, jako Jedynego Zbawiciela \u015bwiata przez niego ustanowionego. Jest to czas radowania si\u0119 z tego faktu, przypominanie o tych co ju\u017c odeszli, ich \u017cyciu i s\u0142u\u017cbie, a tak\u017ce od\u015bwie\u017cania pami\u0119ci o dniu, kt\u00f3ry nadejdzie, gdy Zbawiciel przyjdzie ponownie jak zapowiedzia\u0142, by zabra\u0107 ze sob\u0105 do jego Wiecznego Domu tych \u017cywych, co na niego oczekuj\u0105 i kochaj\u0105 go ca\u0142ym sercem, i tych co w tej nadziei zasn\u0119li oraz dokonania s\u0105du nad wszystkimi pozosta\u0142ymi lud\u017ami.<\/p>\n

Charakter sanitarny cmentarza\u00a0 \u00a0<\/strong><\/h3>\n

O dziwo, w dniach dzisiejszych ma\u0142o kto zwr\u00f3ci uwag\u0119 na fakt, \u017ce lokalizacja cmentarza poza miejscem zamieszkania, wi\u0105za\u0142a si\u0119 tak\u017ce z charakterem czysto sanitarnym, zapobiegaj\u0105cym wszelkiego rodzaju epidemiom.\u00a0 Wi\u0119kszo\u015b\u0107 cmentarzy w tamtym okresie znajdowa\u0142a si\u0119 na terenie miejscowo\u015bci wok\u00f3\u0142 budynk\u00f3w ko\u015bcielnych lub w ich pobli\u017cu. Nie istnia\u0142y \u017cadne ustalone regu\u0142y dotycz\u0105ce poch\u00f3wku np. g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 grobu, po ilu latach mo\u017cna chowa\u0107 ponownie w tym samym miejscu itp. Dlatego w por\u00f3wnaniu z dzisiejszymi cmentarzami by\u0142y to cz\u0119sto miejsca „nie przyjemne” z powodu emisji przykrych zapach\u00f3w (tzw. wyziew\u00f3w cmentarnych) od nich dochodz\u0105cych, szczeg\u00f3lnie podczas upalnych dni.<\/p>\n

\u00a0Linki<\/strong><\/h3>\n

Historie …<\/a><\/p>\n

Herrnhut – miejsce narodzin ruchu misyjnego<\/a><\/p>\n

Henrietta Catherine von Gersdorf<\/a><\/p>\n

Christian David, Moj\u017ceszem Morawian<\/a><\/p>\n

Leonhard Dober, pierwszym misjonarzem z Herrnhut<\/a><\/p>\n

Pastor Johann Christoph Schwedler <\/a><\/p>\n

Przewodnik po zabytkach reformacji na \u0141u\u017cycach G\u00f3rnych i Dolnym \u015al\u0105sku.<\/a><\/p>\n

 <\/p>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kontynuuj\u0105c nasz\u0105 podr\u00f3\u017c w odkrywaniu ma\u0142o znanej historii, tym razem udajemy si\u0119 do miejscowo\u015bci Herrnhut, aby zwiedzi\u0107 cmentarz Braci Morawskich, zwany Bo\u017c\u0105 Rol\u0105. Jest on jednym z najpi\u0119kniejszych cmentarzy w Niemczech, taka opinia jest wyra\u017cona w wielu przewodnikach turystycznych, przez samych Niemc\u00f3w i licznych turyst\u00f3w przyje\u017cd\u017caj\u0105cych z wielu kraj\u00f3w. Nie jest obiektem, kt\u00f3ry odstrasza zwiedzaj\u0105cych, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":8667,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"image","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","ngg_post_thumbnail":0},"categories":[198,307,312],"tags":[768,292,293,1243,294,300,138,301,1244,310,311,1171,316,1164,322,329,1245],"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8540"}],"collection":[{"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8540"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8540\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8540"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8540"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8540"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}