{"id":8319,"date":"2017-03-21T17:55:16","date_gmt":"2017-03-21T16:55:16","guid":{"rendered":"http:\/\/instytutdidaskalos.pl\/?p=8319"},"modified":"2017-03-21T17:55:16","modified_gmt":"2017-03-21T16:55:16","slug":"wolimierz-oaza-w-dzikiej-puszczy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/?p=8319","title":{"rendered":"Wolimierz, oaz\u0105 w dzikiej puszczy"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/instytutdidaskalos.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/10\/IMG_0232.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-large wp-image-8795\" src=\"http:\/\/instytutdidaskalos.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/10\/IMG_0232-1024x768.jpg\" alt=\"Wolimierz,\" width=\"640\" height=\"480\" \/><\/a>Kontynuuj\u0105c podr\u00f3\u017c w odkrywaniu historii\u00a0 ma\u0142o znanej, tym razem udajemy si\u0119 do wsi Wolimierz (niem. Volkersdor). Miejscowo\u015b\u0107 po\u0142o\u017cona jest w gminie Le\u015bna, w powiecie luba\u0144skim, u podn\u00f3\u017ca G\u00f3r Izerskich, niedaleko \u015awieradowa-Zdroju. Do odwiedzenia Wolimierza zainspirowa\u0142a nas historia jego powstania oraz istniej\u0105ce zabytki.<!--more--><\/p>\n<h3><strong>Kr\u00f3tko o historii<\/strong><\/h3>\n<p>Powstanie miejscowo\u015bci, podobnie jak wielu innych okolicznych wsi na \u0141u\u017cycach G\u00f3rach, zwi\u0105zane jest z konsekwencjami trwania i zako\u0144czenia wojny trzydziestoletniej (1618-1648). W miejscu, gdzie istnia\u0142a dzika puszcza osiedli\u0142a si\u0119 pierwsza fala emigrant\u00f3w z Czech. Byli nimi chrze\u015bcijanie ewangeliczni, kt\u00f3rzy tutaj znale\u017ali schronienie i wolno\u015b\u0107 religijn\u0105. W r\u00f3\u017cnych informatorach turystycznych spotykamy tak\u017ce poj\u0119cie egzulanci (wygna\u0144cy) jako nazw\u0119 zast\u0119pcz\u0105 przyby\u0142ych Czech\u00f3w. Przyczyny ich wygnania zostaj\u0105 w wi\u0119kszo\u015bci nieporuszane. Ich emigracja spowodowana by\u0142a prze\u015bladowaniami za spraw\u0105 katolickiej kontrreformacji w ca\u0142ych Czechach. Druga fala emigrant\u00f3w osiedli\u0142a si\u0119 w Wolimierzu na prze\u0142omie XVII i XVIII wieku. Byli nimi protestanccy chrze\u015bcijanie ze \u015al\u0105ska, z takich wsi jak Sobiesz\u00f3w, Bukowiec, Karpniki i Jagni\u0105tk\u00f3w. Przeprowadzili si\u0119 zaledwie 50 km na zach\u00f3d, ale by\u0142 to ju\u017c inny kraj &#8211; Saksonia. Przyczyna ich emigracji by\u0142a taka sama jak w przypadku pierwszej grupy.<\/p>\n<p>Wolimierz powsta\u0142 na terenie nale\u017c\u0105cym do porucznika Grzegorza Meurera. W roku 1654 istnia\u0142 m\u0142yn i 11 budynk\u00f3w mieszkalnych, a ju\u017c w 1659 roku osada powi\u0119kszy\u0142a si\u0119 o kolejne 22 budynki. Liczebno\u015b\u0107 wsi w 1672 roku wynosi\u0142a 58 os\u00f3b, a w 1942 roku 924 os\u00f3b. Mieszka\u0144cy utrzymywali si\u0119 g\u0142\u00f3wnie z pracy na roli, hodowli zwierz\u0105t, bielenia i produkcji prz\u0119dzy oraz tkactwa. Wolimierz unikn\u0105\u0142 skutk\u00f3w dzia\u0142a\u0144 II wojny \u015bwiatowej, dlatego zabytki miejscowo\u015bci zachowa\u0142y si\u0119 w dobrym stanie.<\/p>\n<h3><strong>Zabytki<\/strong><\/h3>\n<p>Najcenniejszym i najstarszym zachowanym obiektem jest dawny ko\u015bci\u00f3\u0142 ewangelicki (obecnie rzymskokatolicki) wybudowany przez pierwszych mieszka\u0144c\u00f3w w latach 1664-1668, a nast\u0119pnie gruntownie przebudowany w latach sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych XIX wieku. Pierwszym pastorem by\u0142 Jeremiasz Seibeth. Innymi znanymi pastorami pe\u0142ni\u0105cymi pos\u0142ug\u0119 duszpastersk\u0105 w zborze w Wolimierzu byli:<\/p>\n<ol>\n<li>Gottfried Gerber<\/li>\n<li>Christoph Schnabel<\/li>\n<li>Abraham Schnabel<\/li>\n<li>Gottfried Weist<\/li>\n<li>Carl Gottfried Friezsche<\/li>\n<li>Johann Gottfried H\u00f6ssel<\/li>\n<li>Ferdinand Siegemund Friezsche<\/li>\n<li>Christian Gotthelf Voigt<\/li>\n<li>Carl Gottlieb Frietzsche<\/li>\n<li>Christoph Benjamin Klos<\/li>\n<li>Elias Lehmann<\/li>\n<li>Christian Gottlieb Foerster<\/li>\n<li>Carl Wilhelm Franz<\/li>\n<\/ol>\n<p>Obiekt pe\u0142ni\u0142 rol\u0119<a href=\"http:\/\/instytutdidaskalos.pl\/historia-protestantow\/koscioly-ucieczkowe-i-graniczne-na-luzycach-gornych\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"> ko\u015bcio\u0142a granicznego <\/a>po wojnie trzydziestoletniej, s\u0142u\u017c\u0105c dla chrze\u015bcijan ewangelicznych ze \u015al\u0105ska, kt\u00f3rzy przybywali z Mirska, Piechowic, Sobieszowa i R\u0119biszowa, gdy\u017c po zako\u0144czeniu wojny trzydziestoletniej w ich miejscowo\u015bciach odebrano im ko\u015bcio\u0142y, pastor\u00f3w wygnano, a wszelki kult religijny dla protestanckich chrze\u015bcijan by\u0142 zakazany. Taki stan istnia\u0142 przez prawie 100 lat, do 1741 roku, gdy \u015al\u0105sk znalaz\u0142 si\u0119 pod panowaniem Prus. Ciekawym elementem ko\u015bcio\u0142a jest tablica informacyjna nad wej\u015bciem g\u0142\u00f3wnym upami\u0119tniaj\u0105ca dat\u0119 oddania budynku sakralnego do u\u017cytku dla mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n<p>Innymi cennymi zabytkami s\u0105 epitafia, znajduj\u0105ce si\u0119 na dawnym ewangelickim cmentarzu przyko\u015bcielnym, ulokowane w murze wok\u00f3\u0142 cmentarza i kilka dobrze zachowanych grobowc\u00f3w. Wiele p\u0142yt nagrobnych cho\u0107 zachowanych w dobrym stanie, to z powodu wieku i dzia\u0142ania warunk\u00f3w atmosferycznych s\u0105 ma\u0142o czytelne. Epitafia po\u015bwi\u0119cone s\u0105 pami\u0119ci pastor\u00f3w i ich rodzin (np. pastor Christoph Schnabel, pastor Gottfried Weist) oraz mieszka\u0144com Wolimierza. Dla zainteresowanych t\u0105 tematyk\u0105 odsy\u0142am do strony o epitafiach Wolimierza w linku poni\u017cej, zawieraj\u0105cym zdj\u0119cia i t\u0142umaczenie tre\u015bci na j\u0119zyk polski.<\/p>\n<p>W Wolimierzu mo\u017cna zobaczy\u0107 typowe dla tego regionu Polski zabytkowe \u0142u\u017cyckie domy przys\u0142upowe. Wiele z nich nie tylko ocala\u0142o, ale s\u0105 odremontowane i zadbane.<\/p>\n<h3>Linki<\/h3>\n<p><a href=\"https:\/\/szukajacboga.pl\/moja-historia\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Historie &#8230;<\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/wolimierz.org\/wolimierz\/historia\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Historia Wolimierza.<\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.dokumentyslaska.pl\/epitafia\/miejscowosci\/luban%20wolimierz\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Epitafia w Wolimierzu.<\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.heimatarchiv-lauban.de\/bis-1945-der-kreis-lauban-seine-st%C3%A4dte-und-gemeinden\/089-volkersdorf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Stare zdj\u0119cia i mapa Wolimierza.<\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/gesichter-der-reformation.eu\/files\/gdr\/content\/downloads\/pl_przewodnik_po_zabytkach_reformacji.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Przewodnik po zabytkach reformacji na \u0141u\u017cycach G\u00f3rnych i Dolnym \u015al\u0105sku.<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Miejscowo\u015b\u0107 Wolimierz (niem. Volkersdor) po\u0142o\u017cona jest w gminie Le\u015bna, w powiecie luba\u0144skim, u podn\u00f3\u017ca G\u00f3r Izerskich, niedaleko \u015awieradowa-Zdroju. Do odwiedzenia Wolimierza zainspirowa\u0142a nas historia jego powstania oraz istniej\u0105ce zabytki.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":8830,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"video","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","ngg_post_thumbnail":0},"categories":[626,198,320],"tags":[602,137,138,1270,1113,37,311,609,208,543,586,1271,1272,877,210,545,549,215,911],"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8319"}],"collection":[{"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8319"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8319\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8319"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8319"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8319"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}