{"id":7022,"date":"2015-07-11T16:44:59","date_gmt":"2015-07-11T14:44:59","guid":{"rendered":"http:\/\/instytutdidaskalos.pl\/?p=7022"},"modified":"2015-07-11T16:44:59","modified_gmt":"2015-07-11T14:44:59","slug":"cmentarz-artystow-w-szklarskiej-porebie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/?p=7022","title":{"rendered":"Cmentarz artyst\u00f3w w Szklarskiej Por\u0119bie"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/instytutdidaskalos.pl\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/IMG_6479.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-large wp-image-7033\" src=\"http:\/\/instytutdidaskalos.pl\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/IMG_6479-1024x768.jpg\" alt=\"Cmentarz kolonii artyst\u00f3w w Szklarskiej Por\u0119bie.\" width=\"640\" height=\"480\" \/><\/a><\/p>\n<h3>Zabytkowy cmentarz w Szklarskiej Por\u0119bie<\/h3>\n<p>Spaceruj\u0105c uliczkami Szklarskiej Por\u0119by natkniemy si\u0119 na opuszczony cmentarz, b\u0119d\u0105cy w bardzo z\u0142ym stanie, kt\u00f3ry \u015bci\u015ble zwi\u0105zany jest z jej by\u0142ymi mieszka\u0144cami. Mowa jest o cmentarzu ewangelickim znajduj\u0105cym si\u0119 blisko dawnego ko\u015bcio\u0142a ewangelickiego (obecnie ko\u015bci\u00f3\u0142 rzymskokatolicki) w Szklarskiej Por\u0119bie Dolnej pomi\u0119dzy ulic\u0105 Piastowsk\u0105 a Wary\u0144skiego. Cmentarz mimo wielkiego stanu dewastacji i zniszczenia przyci\u0105ga uwag\u0119 zwiedzaj\u0105cych klimatem jaki stwarza. Nie jest to klimat, kt\u00f3ry odstrasza, ale przyci\u0105ga ze wzgl\u0119du na sw\u00f3j wygl\u0105d (nietypowy dla polskich cmentarzy) oraz dziedzictwo literatury i sztuki pozostawione przez spoczywaj\u0105cych.<!--more--><\/p>\n<h3>Informacje historyczne<\/h3>\n<p>Cmentarz ewangelicki zosta\u0142 za\u0142o\u017cony w 1844 roku, a ostatnie poch\u00f3wki mia\u0142y miejsce w 1946 roku. O tego okresu obiekt jest pozostawiony sam sobie, systematycznie ograbiany i dewastowany.<\/p>\n<p>Cmentarz ten jest szczeg\u00f3lny ze wzgl\u0119du na to, \u017ce zostali na nim pochowani dawni przedstawiciele \u201ekolonii artyst\u00f3w\u201d, tw\u00f3rcy niemieckiej literatury i sztuki XIX i XX wieku. G\u00f3rskie po\u0142o\u017cenie miejscowo\u015bci oraz miejscowy klimat artystyczny motywowa\u0142 do tw\u00f3rczo\u015bci i sprawia\u0142, \u017ce w Szklarskiej Por\u0119bie na sta\u0142e osiedlali si\u0119 tw\u00f3rcy literatury, sztuki i nauki. Dzi\u0119ki nim Szklarska Por\u0119ba zyska\u0142a nazw\u0119 \u201ekolonii artyst\u00f3w\u201d. By\u0142a zlokalizowana w Dolinie Siedmiu Dom\u00f3w. Miejscowo\u015bciami w Polsce, kt\u00f3re na tak\u0105 nazw\u0119 mog\u0142y zas\u0142ugiwa\u0107 to Zakopane i Kazimierz Dolny.<\/p>\n<p>Na cmentarzu znale\u017ali spoczynek ludzie zajmuj\u0105cy si\u0119 tworzeniem i produkcj\u0105 szk\u0142a artystycznego, z kt\u00f3rego Szklarska Por\u0119ba s\u0142yn\u0119\u0142a. \u015awiatow\u0105 s\u0142aw\u0119 zyska\u0142y wyroby z huty szk\u0142a \u201eJ\u00f3zefina\u201d za\u0142o\u017conej w 1842r .<\/p>\n<p>Spaceruj\u0105c po cmentarzu mo\u017cna odczyta\u0107 informacje na epitafiach oraz obejrze\u0107 jeszcze istniej\u0105ce, cho\u0107 w du\u017cym stopniu zniszczone nagrobki i grobowce.<\/p>\n<h3>Osoby najbardziej znane<\/h3>\n<ul>\n<li>Julius Ludwig (1850-1918) &#8211; mistrz malarstwa na szkle<\/li>\n<li>Ernst Wriese (1854-1914) &#8211; mistrz szlifierski<\/li>\n<li>August Wennrich (1825-1878) &#8211; mistrz szlifierski<\/li>\n<li>Oskar Simon (1874-1927) &#8211; mistrz szlifierski<\/li>\n<li>Ernsta Liebiga (1859-1927) &#8211; mistrz hutniczy<\/li>\n<li>Hermann Wennrich (1864-1931) &#8211; mistrza hutniczy<\/li>\n<li>kaplica rodziny Preussler\u00f3w \u2013 rodzina, kt\u00f3ra rozpocz\u0119\u0142a budow\u0119 hut szk\u0142a w Szklarskiej Por\u0119bie, pierwsza powsta\u0142a w 1617 roku.<\/li>\n<li>Carl Hauptmann (1858-1921) &#8211; filozof i literat, starszy brat laureata literackiej Nagrody Nobla Gerharta Hauptmanna<\/li>\n<li>Wilhelm B\u00f6lsche (1861-1939) \u2013 , krytyk literacki, dziennikarz, biolog, pisarz, astronom, geolog, zwi\u0105zany z dzia\u0142aniem na rzecz ochrony przyrody, pomys\u0142odawca i tw\u00f3rca karkonoskiego muzeum geologiczno-przyrodniczego, autor kilku tysi\u0119cy list\u00f3w stanowi\u0105ce archiwum tamtego okresu, s\u0105 przechowywane we Wroc\u0142awskiej Bibliotece Uniwersyteckiej,<\/li>\n<li>Hanns Fechner (1860-1931) &#8211; malarz, grafik, profesor berli\u0144skiej Akademii Sztuk Pi\u0119knych<\/li>\n<li>Max Schlicker (1862-1936) &#8211; w\u0142a\u015bciciel winiarni, b\u0119d\u0105cej miejscem spotka\u0144 artyst\u00f3w i literat\u00f3w<\/li>\n<li>Gustav Berthold &#8211; dyrektor i dyrygent orkiestry uzdrowiskowej znanej z wysokiego profesjonalizmu<\/li>\n<\/ul>\n<h3>Linki<\/h3>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/www.google.pl\/maps\/@50.8406799,15.5542251,221m\/data=!3m1!1e3\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">mapka lokalizacji cmentarza <\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/szukajacboga.pl\/moja-historia\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Historie &#8230;<\/a><\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/www.karkonosze.ws\/dawna_kolonia_artystow_artykul_572.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Zarys dziej\u00f3w dawnej &#8222;kolonii artyst\u00f3w i uczonych&#8221; i ich siedziby w Dolinie Siedmiu Dom\u00f3w<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/szukajacboga.pl\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">SzukajcBoga<\/a><\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/gesichter-der-reformation.eu\/files\/gdr\/content\/downloads\/pl_przewodnik_po_zabytkach_reformacji.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Przewodnik po zabytkach reformacji na \u0141u\u017cycach G\u00f3rnych i Dolnym \u015al\u0105sku.<\/a><\/li>\n<\/ul>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zabytkowy cmentarz w Szklarskiej Por\u0119bie Spaceruj\u0105c uliczkami Szklarskiej Por\u0119by natkniemy si\u0119 na opuszczony cmentarz, b\u0119d\u0105cy w bardzo z\u0142ym stanie, kt\u00f3ry \u015bci\u015ble zwi\u0105zany jest z jej by\u0142ymi mieszka\u0144cami. Mowa jest o cmentarzu ewangelickim znajduj\u0105cym si\u0119 blisko dawnego ko\u015bcio\u0142a ewangelickiego (obecnie ko\u015bci\u00f3\u0142 rzymskokatolicki) w Szklarskiej Por\u0119bie Dolnej pomi\u0119dzy ulic\u0105 Piastowsk\u0105 a Wary\u0144skiego. Cmentarz mimo wielkiego stanu dewastacji [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7027,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"video","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","ngg_post_thumbnail":0},"categories":[198],"tags":[905,906,907,294,534,908,138,37,871,313,909,910,911],"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7022"}],"collection":[{"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7022"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7022\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7022"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7022"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.instytutdidaskalos.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7022"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}